Blockchain ve Bitcoin’e Giriş

Dünya blockchain ve bitcoin sayesinde artık dağıtık yapıya geçiyor. Eskiden haberleşme merkeziydi. Posta merkezinde toplanan mektup vs. evraklar merkezden adreslere dağıtılıyordu. İnternet alt yapısı ile birlikte email çıkınca gayri merkezi bir yapıya büründü. Yani birden fazla merkezden birden fazla insana dağılmaya başladı. Örneğin şu an bir mail attığınızda mail sunucusuna gidip ordan alıcısına yönleniyor. Merkeziyeti burada başlıyor. Sosyal medya araçlarının vs. gelişmesinden sonra ise herkesten herkese içerik gidebilir duruma geldi. Yani herkes hem üretebilir hem tüketebilir pozisyona geçti.

Parada bu noktada aynı durumda oluyor. Zamanla ise dijitalleşmeye başladı. Bankalar sayesinde gayri merkezi yönelime giriyor. Bitcoin ile bu tamamen merkeziyetsiz bir yapıya bürünecek gibi duruyor.

Paradan önce takas (değiş-tokuş) ile alışveriş yapılıyordu. Sonra para ortaya çıktı ve para aynı zamanda değer saklama ve transfer aracı oldu. Para esas sanayileşmeden sonra kullanılmaya başladı. Daha sonra ise gelişen internet ve bankacılık sayesinde artık para fiziki bir varlıktan dijital bir hale dönmeye başladı. Örneğin birine eskiden parayı elden veriyorduk. Sonra bankalardan transfer eder olduk. Ve hiç bir fiziki değişim olmadan sadece merkezi (banka) yapı işlem kayıtlarını tutup gönderici ve alıcı arasında bir bağ kurdu. Paranın genel manada aslında bir güven unsuru olduğunu söylemek gerekir. Tabi para kullanım amacı zamanla değişip sermaye olarak kullanılabilir. Bireyler için ise itibari bir unsur haline geldi.

Devletler için ise durum biraz daha karmaşık halde. Çünkü devlet parayı üretir. Aslında ürettiği itibarı olan bir metadır. Yani itibari parayı devlet basar. Vatandaştan topladığı borç/vergi vs. adında kalemlerle kendi iç işleyişinde bütçelendirip bunları kullanır. Temelde ise para devlet-birey arasında bir sosyal sözleşmedir.

Bitcoin açısından olayı değerlendirecek olursak. Satoshi’nin makalesinde dediği gibi amaç kişi mahremiyetini gözeterek kişiler arası transferleri merkeziyetsiz bir şekilde yapmak istemiştir. Yani tüm işlemler herkes tarafından görülebilir ancak alıcı ve satıcıların mahremiyetleri korunur. Son dönemde bu yapı KYC dayatması vs. ile biraz bozulsada nihayetinde eğer bireysel mahremiyetinizi korumak istiyorsanız başarabilirsiniz.

Bitcoin ve Blockchain Temel Kavramlar – Detaylar

Bilgisayarlar ortaya çıktıktan sonra para zamanla dijitalleşmeye başladı. Fakat dijital paranın Bitcoin mantığında farklı bir durumu var. O da merkezi olmasıdır. Geri kalan Bitcoin özelliklerinden sistemde kayıtların tutulması, kurumlara açık olması ve digital olarak güvenliğinin sağlanmış olması diğer unsurlarıdır. Kripto parada merkeziyetsiz olması en önemli unsur olmasının yanında güvenliği kriptolanmış şekilde sağlamasıdır.

Bitcoin internet üzerinde herhangi bir merkeze bağlı kalmadan kullanıcı mahremiyeti gözetilerek kripto şifreleme ile koruduğu işlem kayıtlarını tutan, şeffaf, aracısız ve güvenli para transferi sağlayan bir kripto paradır.

How blockchain will disrupt the financial sector - Raconteur
Banka VS Blockchain
Kaynak: https://www.raconteur.net/sponsored/blockchain-will-disrupt-financial-sector/

Bitcoin Teknik Terimler

  • Bitcoin en basit tabirle alacak kayıtlarını tutmaya yarayan hesap defteridir. (John Reed)
  • Gönderici ve alıcı mahremiyeti aslında özel şifreler ile sağlanıyor. Kendi cüzdanınıza bir tek sizin bildiğiniz kelimelerle ulaşabilir oluyorsunuz.
  • Tüm kayıtlar tüm zincirlerde tutuluyor. Şuan bitcoin node u kurmak isterseniz 380GB a yakın veri birikmiş durumdadır.
  • Bitcoin bir dijital finans protokülüdür.
  • Blockchain bilgi transferi sağlayan dijital güven protokolüdür.
  • BTC yi Satoshi P2P e nakit sistemi olarak geliştirdi. P2P ise aslında yabancı olmadığımız bir yapıdır. Kazaa, Limewire, Torrent ve Ares gibi yapılar P2P için en temel örneklerdir.
  • BTC bir bilgisayar programıdır.
  • Bitcoin Temel olarak Blokzincir (blockchain), Cüzdan (Wallet), Ağ (Network) ve Madencilik (Mining) unsurlardan oluşur.

Bitcoin Nasıl Çalışır?

  1. XXX hesabı YYY hesabına 1 BTC göndermek ister.
  2. İşlem talebi için kayıt açılır. (HASH)
  3. Gelen kayıt tüm madencilere duyurulur.
  4. Algoritmik olarak seçilen 3 hakem (Madenci) işlemi onaylar.
  5. Onaydan geçen kayıt bir önceki işlemlerle birlikte paketlenir. (Block) Madenci havuzunda olan tüm defterlerde aynı anda güncellenir.
  6. YYY hesabına 1 BTC geçer.

Blockchain (Blokzincir) Nedir?

  • Blockchain para birimi değildir.
  • Programlama dili değildir.
  • AI ve ML değildir.
  • Bir kod kütüphanesi veya kod değildir.
  • Zincirlenmiş bir şekilde çalışan, ağa katılan tüm bilgisayarlar tarafından gözlemlenen ve dağıtık bir şekilde depolanan bilgi blokları bütünüdür.
  • Blockchain ağı herhangi bir otoriteye ihtiyaç duymaz. Ağa katılan her bir bilgisayar karar mekanizmasının bir parçası olmuş olur.
  • Başka bir açıdan bakacak olursak blockchain değişmez defterlerdir. Madenciler defter tutuculardır.
  • Zincirde cüzdanların önemli bir yeri vardır. Özel anahtarlar ile saklanmışlardır.
  • Blockchaini sadece digital para birimi için defter tutucu olarak düşünmek yanlış olacaktır. Tarım ve hayvancılık, sağlık, kültür sanat, perakende ve ulaşım lojistik gibi çok geniş bir alanda blockchainden faydalanılabilir.

Blockchain Artıları

  • Aracısız bir şekilde para/bilgi transferi
  • Mahremiyet ve kullanıcı bilgisi koruma
  • Güvenilir ve herkese açık işlemler
  • Birbirinden bağımsız ağ yapısı
  • Aracısız güven sağlayan operasyon

Blockchain Eksileri

  • Aşırı enerji tüketimi
  • İşlemlerin geri dönüşü olmaması

Bu yazıda temel blockchain ve BTC ile ilgili konulara değinmeye çalıştım. Bir sonraki yazıda ise Blockchain ve daha sonrada Ethereum ile genel konuları tamamlayıp ardından DeFi, Dapps, Smart Contract yazmak gibi daha çok işin yazılımsal tarafları ile ilgili içerikler paylaşacağım.